Belka we własnym oku
“A czemu widzisz źdźbło w oku swego brata, a na belkę, która jest w twoim oku, nie zwracasz uwagi? Albo jak możesz mówić swemu bratu: Pozwól, że wyjmę źdźbło z twego oka, gdy belka jest w twoim oku? Obłudniku, wyjmij najpierw belkę ze swego oka, a wtedy przejrzysz, aby wyjąć źdźbło z oka twego brata.”
— Mateusza 7,3-5 (UBG)
To fragment Kazania na Górze. Jezus, syn cieśli, sięga po obraz z warsztatu, a słuchacze dobrze wiedzieli, o czym mowa. Słowo oddane jako źdźbło oznaczało drobny kawałek suchego drewna, wiór albo trzaskę. Belka to z kolei gruba kłoda podtrzymująca dach. Człowiek z taką kłodą w oku, który pochyla się nad cudzym wiórem, jest obrazem celowo śmiesznym i słuchacze mogli się przy nim roześmiać. Słowo obłudnik pochodzi z greckiego teatru i oznaczało aktora grającego w masce. W tekście nie ma zakazu zauważania cudzych błędów. Końcówka zakłada wręcz, że ktoś kiedyś pomoże bratu wyjąć tę drzazgę, tylko najpierw musi zacząć widzieć. A oko to miejsce, przy którym operuje się bardzo delikatnie, więc potrzebna jest czysta ręka i dobry wzrok. Drugiemu człowiekowi naprawdę pomoże tylko ten, kto najpierw zajął się sobą.
Co najbardziej drażni cię w ludziach? Spóźnianie się, gadulstwo, to, że ktoś wszystko wie lepiej albo nigdy pierwszy nie zadzwoni. Zadziwiające, jak dobrze to widać u innych, także u własnego dziecka, teściowej albo kolegi z działu. Często to, co cię w kimś najbardziej uwiera, masz sam, tylko u siebie nazywasz to inaczej: u niego upór, u siebie zasady, u niej gadulstwo, u siebie szczerość. Jezus opowiedział o tym jak żart, z kłodą w oku i wiórem u brata. Może to dobra wiadomość, że można się z tego śmiać. Następnym razem, kiedy cię coś w kimś zirytuje, wiesz już, gdzie szukać.
Powiedz w myślach: ja też
- 1Kiedy dziś ktoś cię zirytuje spóźnieniem, tonem, gadaniem albo bałaganem, zatrzymaj się, zanim coś powiesz, i znajdź to samo u siebie, choćby w innym wydaniu. Powiedz w myślach: ja też. Dopiero potem zdecyduj, czy i jak się odezwiesz.
- 2Gdy dziś nikt cię nie zirytuje, pomyśl o osobie, o której najczęściej mówisz z przekąsem, i nazwij przed Bogiem to, co macie wspólnego.
Boże, dobrze widzę cudze wady, a swoje umiem ładnie nazwać. Pokaż mi dziś moją belkę, tę, której nie widzę. Nie po to, żeby mnie zawstydzić, tylko żebym przejrzał. I daj mi lekką rękę dla tych, którzy są tacy jak ja. Amen.
Zanim wytknę czyjś błąd, szukam go u siebie: ja też.
Czy to zakaz oceniania innych?
Nie całkiem. Końcówka zakłada, że ktoś kiedyś pomoże bratu wyjąć drzazgę. Zakaz dotyczy kolejności: najpierw własne oko, potem cudze.
Co znaczy słowo obłudnik?
Pochodzi z greckiego teatru i oznaczało aktora grającego w masce. Taki człowiek gra lekarza, a sam nie widzi na oczy.
Dlaczego ten obraz jest tak przesadzony?
Bo to żart. Kłoda podtrzymująca dach w czyimś oku jest celowo niemożliwa i śmieszna. Słuchacze, którzy znali warsztat, mogli się przy tym roześmiać, a śmiech ułatwia przyznanie się.